darth sidious

(bkz: zileli ceyhuni)

el vurup tabibe incitme beni
zira ask derdine derman bulunmaz
ne derttir bilmezem sizlatan beni
can gider visule canan bulunmaz

var iken sinede hezaran daglar
ask oduna dustum can evim yanar
yar ile sine saf olacak daglar
“at bulunur meydan bulunmaz”

cok gordum felegin serencamini
murat uzere kimler aldi kanimi
kanda nus ederse ecel camini
gocen ceyhuni’ den nisan bulunmaz

(bkz: el vurup tabibe incitme beni)

asik ceyhuni, ceyhuni baba ve ceyhuni diye de anilan zileli ceyhun 1847’de zile’nin cikrikci mahallesinde dogar. asil adi omer’dir. babasi cordukogullari’ndan ahmet’tir. (kimi yazarlarin ceyhun’yi corumlu gostermeleri yanlistir, belki de bu, onun corum’da kahyaogullari’ndan meryem’le evlenmesinden dogmustur.)

ceyhuni bir sure asik tokatli nuri’ye ciraklik etmis. (ceyhuni adini da kendisine ustasi takmis.) sesi guzel, kendisi de uzun boylu, yaki sikliymis. iyi saz calar, gecimini bu yolla saglarmis. dugunlerle derneklerde, kahvelerde cogur denen 12 telli sazi beceriyle kullanirmis. cevre koyleri, kentleri dolasir, sik sik yolculuga cikarmis. bu arada sivas, corum, ankara ve istanbul’a kadar gitmis. cayirci ve veliefendi cayirlari ile semai kahvelerinde saz calmis, karsilasmalara katilmistir. ankara’da iken vali faik memduh pasa asik cemali ile onu konagina cagirmis, saz caldirip bagista bulunmustur.

ceyhuni tokatli nuri ile erzurumlu emrah’i cok sever, ikisini de ustasi sayarmis. kendisi de birtakim sairlere ustalik etmistir: niksarli bedri ve cesuri, zileli mevci ve nagami, tokatli cemali ve hicri, yozgatli mes’udi ve seyhuni, sivasli pesendi vb. bu unlu ciraklar ceyhuni’nin cevrede ne denli sevildigini ve etkili oldugunu gostermektedir.

ceyhuni 1912’de corum’un alaca ilcesine bagli isa hacili koyun de olmustur.

bektasilige baglanan ceyhuni siirlerinde, hem inanclarini yansitmis, hem de ask, doga, ayrilik temlerini islemistir. arada bir cevresinde ki olaylardan (sitma vb.) soz etmistir. dilinde osmanlica sozcuklere de yer vermistir. gazeller ve sarkilar da yazmistir.

yapiti
ceyhun7nin siirleri conklerle dergilerde (corumlu, no.6-7; yeni turk, no.37; halk bilgisi haberleri, no.9 vb.) kalmistir, kitaplasmamistir.


asim bezirci
turk halk siiri

ta ezelden meyil verdik bu sirra
mayasi hak’dandir boyandik nura
arsdan yuz dort kitab inince yere
kur’an muhammed’e inen ali’dir

ali’m zulfikar’i ele alinca
seriati tarikatta bulunca
kudus-serif cami’ine girince
temcid ezani okuyan ali’dir

sems u kamer zuhur etti cihane
sofu yoktur tuttugu is bahane
yarin varilinca ulu divane
divanda sucunu soran ali’dir

kim geturdu muvafiki cemine
la’net olsun ol yezid’in sanina
taliblik etmedi kerem kanina
yezid’i dergahdan suren ali’dir

dergaha akiyor pinarin basi
alninda yildizi tugradir basi
imam hasan on iki imamlar basi
gunes huseyn dersin veren ali’dir

imam zeynal kalbimizde salavat
sah imam bakir’dan bulduk mahabbet
ca’fer’i gorunce artiyor firkat
serimi sevdaya salan ali’dir

kazim-i musa riza’ya varalim
taki naki askeri’yi gorelim
on iki imamlara yuzler surelim
imamlari candan seven ali’dir

hasan askeri’nin acildi bahti
doksan bin erle kila hucceti
mensurun sahibi muhammed
mehdi kiyamda yarasin saran ali’dir

isa peygamberim sam’a girince
yer ve gok titredi ali gelince
ali’m zulfikar’i ele alinca
yezid’i boluk boluk eden ali’dir

gel hey dervis ali’m hizir ustadim
muhammed ali’den vardir kusadim
yedi derya gibi artar feryadim
icup sercesmeden kanan ali’dir

(bkz: milliyetcilik)

(bkz: irkcilik)

hatanin dogustan yapildigini anlatan cumle.

(bkz: hoscakalin gozum)

(bkz: sancak beyi)

siradan bir bayrak degildir.ait oldugu alay/tugay seref timsalidir. sancagin muhafazasi silahli kuvvetlerin mukaddes vazifesi olarak gecmektedir ic hizmetlerde.sancak hicbir sebep ve bahane ile terk edilemez. kurulusunda alay teskilati (hudut alaylari haric) bulunmayan her tugay ile her alaya bir sancak verilir. sancak cumhurbaskanindan baska kimseye tazim yapmaz, sancagi; kilifindan cikarilmis ve acilmis iken herkes selâmlamalidir.
sancak kirmizi atlas kumastan yapilir. ay-yildiz beyaz renkte suni ipekten imaldir.sancak cok ozel bir bayrak oldugundan uzerindeki hersey ince planlanir olcu ve nizam uzerinde silahli kuvvetlerin belirledigi olcu ve sekillerde imal edilebilir.degisiklikler icin genel kurmay baskanliginin yazili onayi aranmaktadir.

(bkz: sancak)

ozan sahturna eseridir.


dar cati altina sginamam ben
duvarsiz, catisiz dunya istiyorum
dar kalip, dar fikir savunamam ben
sinirsiz, kapisiz dunya istiyorum

aci olan agiz, dudak ballansm
mavi, yesil, beyaz sari allansin
dunyada bir tek bayrak sallansm
dogusuz-batisiz dunya istiyorum

kulturler arasi kopru kurulsun
akan kan, bulanik sular durulsun
silah deposuna kilit vurulsun
senetsiz-hapissiz dunya istiyorum

kirli insan, kirli doga yok olsun
karanlik dunyalar aydin, ak olsun
halklar kucaklassin, paylar hak olsun
surgunsuz, savassiz dunya istiyorum

sahturna baris tohumu ekilsin
suclular mansur darina cekilsin
ordular dagilsin, surlar sokulsun
gumruksuz, kapisiz dunya istiyorum!

(bkz: dar cati altina siginamam ben)

ozan sahturna eseridir.

hasretin, gurbetin agaci oldum
meyvemi toplayip bal goturduler
mazlumun derdinin ilaci oldum
elimi uzattim kol goturduler

bahcivanim deyip baga girdiler
hoyrat olup,gullerimiz kirdilar
onde durup,arkamizdan vurdular
basim dimdik ama bel goturduler

sahturna’yim dost baginda gul aldim
siyahla savastim, beyaz-al aldim
ari oldum her cicekten bal aldim
aci bana kaldi bal goturduler

(bkz: basim dimdik bel goturduler)

ozan sahturna eseridir.

atesi yakar gunesim
yildizlari avuclarim
dogmadan bin yillik yasim
insanligi amaclarim

dolu aktim,bosa doldum
denizlere buhar oldum
guze kisa bahar oldum
duze cikar yamaclarim

sahturna sakir dalinda
rengim var gulun alinda
mazlum insanlik yolunda
cekildi tel tel saclarim!

(bkz: atesi yakar gunesim)

ozan sahturna, 1950 yilinda sivas’in, gurun ilcesine bagli kaynarca koyun de dunyaya geldi. uc yasinda iken cicek-kizamiktan gozlerini kaybetti. muzige ilgi duydu. on yasinda saz calmaya, turku-deyis soylemeye basladi. 14 yasinda plak cikartti. verdigi konserlerde duzene baskaldirma gerekceleriyle defalarca tutuklandi, hapis yatti!.. buyuk une kavustu. goz tedavisi icin yurt disindayken vatandasliktan cikartildi; almanya’nin, berlin kentine yerlesti, sur gun yasadi. burada ozan siar ile evlendi, safak ve sirin adli iki kiz cocugu oldu...

vatandasliga alinmasindan sonra geldigi turkiye’de bir konusmasindan dolayi yine tutuklandi; kamuoyu baskisiyla serbest birakildi... bu cileli yasamda yuzlerce siir yazdi, plak, kasetler cikartti, radyo ve televizyon programlarina cikti, konserler verdi. yapitlari uluslararasi dillere cevrildi. universitelerde konferanslar verdi. cok yonlu yapitlarini nakis-nakis isleyerek kendini-cevre sini asti. bircok ilk’e imzasini atan buyuk ustad, tutarli ve bas egmez yapitlari ve mucadeleleri ile sanat ve demokrasi-insanlik onculerindendir. bircok odullerin yani sira, “uluslararasi dostluk-baris ve ozgurluk” odulunu alan ilk sanatcimiz olan aydin ozanimiz, ayni zamanda bircok kultur-sanat-demokratik kurumlarin kurucusu-uyesidir. ayrica, kultur-sanat vakfi baskanligi’ni da surdurmektedir…

"sakiyan turna sahturna" adli kitabinda, dostlarinin kendisini anlatmasi ve kendi siirlerinden bir bolum ile dunya gorusleri vardir. ikinci kitabinda yasam oykusunu anlatacaktir.


ozan sahturna
sakiyan turna sahturna
can yayinlar-aralik 1998

sabit ince turkusudur.

yunus olsam hak kapida otursam,
yarin bahcesinde guller bitirsem.
su daglardan duzgun odun getirsem,
o yar beni kul deyip de bilir mi?

mansur olup dar agacina otursam,
dikenler icinde guller bitirsem,
mali, mulku hak yolunda batirsam,
o yar beni sar deyip de bilir mi?

pir sultan olup da cem’e otursam,
ehl-i beyti tum dergaha getirsem.
hak kelamin okuyup da bitirsem,
o yar beni sor deyip de bilir mi?