fifa technical study group tarafından dünya kupası’nda oynayan en iyi kaleciye verilen bir ödüldür. ilk yashin ödüllü 1994 tarihinde verilmeye başlanmıştır. kaleci lev yashin anısına düzenlenen bir ödül.
fifa dünya kupası yashin ödülü kazananlar
1994 abd michel preud’homme
1998 fransa fabien barthez
2002 güney kore/japonya oliver kahn
2006 almanya gianluigi buffon
(bkz: uefa süper kupa)
6 kez: telmo zarra.
5 kez: alfredo di stéfano, quini, hugo sánchez.
4 kez: ferenc puskas.
3 kez: lángara, josé eulogio gárate ormaechea.
2 kez: gorostiza, mundo, pahiño, amancio, kempes, ronaldo, raúl.
1 kez: bienzobas, bata, olivares, unamuno, pruden, mariano martín, césar rodríguez, arza, badenes, ricardo, juan seminario, re, vavá, waldo, fidel uriarte macho, luis aragonés, carles rexach, porta, marianín, carlos, hansi krankl, poli rincón, da silva, juanito, baltazar, emilio butragueño, manolo, bebeto, romario, iván zamorano, pizzi, christian vieri, salva, diego tristán, roy makaay, diego forlán, samuel eto’o.
5 kez: alfredo di stéfano, quini, hugo sánchez.
4 kez: ferenc puskas.
3 kez: lángara, josé eulogio gárate ormaechea.
2 kez: gorostiza, mundo, pahiño, amancio, kempes, ronaldo, raúl.
1 kez: bienzobas, bata, olivares, unamuno, pruden, mariano martín, césar rodríguez, arza, badenes, ricardo, juan seminario, re, vavá, waldo, fidel uriarte macho, luis aragonés, carles rexach, porta, marianín, carlos, hansi krankl, poli rincón, da silva, juanito, baltazar, emilio butragueño, manolo, bebeto, romario, iván zamorano, pizzi, christian vieri, salva, diego tristán, roy makaay, diego forlán, samuel eto’o.
avrupa ve afrika kıtalarından 4’er ülkenin 17 yaşaltı (b genç) milli takım]arı ile iştirak edecekleri bu uluslararası turnuvaya, evsahibi türkiye’nin yanısıra 2003 afrika 17 yaşaltı futbol şampiyonası’nda ilk 4’e giren kamerun, siera leone, nijerya ve mısır ile 2004 avrupa 17 yaşaltı futbol şampiyonası’nda ilk 3 sırada yeralan fransa, ispanya ve portekiz katılacaklar.
uefa ülkelerine bağlı bayan futbol takımları arasında düzenlenen ilk uluslararası futbol organizasyonudur.organizasyon 2001-02 sezonunda bayanların futbola ilgisini artırmak için düzenlenmiştir.
uefa’ya üye ülkeler arasında bayan milli takımları düzeyinde düzenlenen 4 yılda bir oynanan futbol turnuvasıdır.
avusturya ve isviçre’nin ev sahipliğinde, 7 haziran ile 29 haziran 2008 arasında düzenlenecek futbol turnuvasıdır.
2004’te portekiz’de yapılan son avrupa futbol şampiyonası yunanistan’ın şampiyonluğu ile sonuçlanmıştı. adidas, bu turnuva için roteiro adında özel bir top üretmişti. 2008’deki turnuva ise avusturya ve isviçre’de düzenlenecek. bu turnuva coca-cola ve adidas’ın resmi sponsorluğu tarafından düzenlenecektir.
2004’te portekiz’de yapılan son avrupa futbol şampiyonası yunanistan’ın şampiyonluğu ile sonuçlanmıştı. adidas, bu turnuva için roteiro adında özel bir top üretmişti. 2008’deki turnuva ise avusturya ve isviçre’de düzenlenecek. bu turnuva coca-cola ve adidas’ın resmi sponsorluğu tarafından düzenlenecektir.
avrupalı futsal kulüpleri için 2002 yılından beri düzenlenen bir turnuvadır. önemi itibariyle futsalın şampiyonlar ligi olarak da gösterilebilir.
(bkz: uefa futsal kupası)
uefa üyesi millî futsal takımları arasında ilk kez 1996 yılında oynanan ve 1999’dan beri turnuva, 2 yılda bir oynanmaktadır.
(bkz: uefa futsal şampiyonası)
salon futbolu olarak bilinen ve genel olarak futbol’a benzese dahi kendine özgü kuralları olan spordur.
uefa tarafından yaz aylarında düzenlenen futbol organizasyonudur. 2006 yılına kadar uefa şampiyonlar ligi ve uefa kupası’na katılamayan 3 takım uefa kupası’na 1.tur’dan başlama hakkı kazanıyordu. 2006 yılından itibaren statü değişti, bu kupadaki ilk 11 takım uefa kupası’na 2.ön eleme turu’ndan katılır.
(bkz: uefa intertoto kupası)
uefa tarafından 1998/1999 sezonuna kadar düzenlenen bir kupa organizasyonudur. kupaya kendi ülkelerinde ulusal kupa şampiyonu olmuş avrupa kulüpleri katılıyordu. kupa 1998/99 sezonu bitiminde uefa kupası ile uefa kupası çatısı altında birleşmiştir.
(bkz: uefa şampiyonlar ligi)
avrupa süper kupası, uefa kupası şampiyonu ve şampiyonlar ligi şampiyonu arasında oynanan tek maçla sahibini bulan bir kupadır. sezon başlangıcından hemen önce ağustos ayında oynanır.
avrupa süper kupası fikri ilk olarak 1972 yılında hollandanın de telegraaf gazetesi muhabirlerinden olan anton witkamp tarafından ortaya atılmıştır. bu fikri yansıttığı zamanlar tam da hollanda kulüp futbolunun özellikle de ajax’ın altın yıllarını yaşadığı zamanlardı. witkamp’ın asıl amacı avrupa’nın en iyi futbol takımını belirleyecek yeni bir şeyler bulmaktı. witkamp’ın fikri o zamanki adlarıyla avrupa şampiyon kulüpler kupası ve avrupa kupa galipleri kupası şampiyonlarının karşılasması olarak hayata geçecekti ki uefa başkanının izin vermemesi yüzünden gerçekleşemedi. bunun nedeni de kupa galipleri kupasını o sezon kazanan glasgow rangers’ın taraftarlarının olumsuz hareketleri yüzünden avrupa kupalarından bir yıl boyunca men edilmesiydi.
uefa desteklememesine rağmen kupa maçı de telegraaf gazetesinin finansal desteğiyle iki maç üzerinden oynandı ve ilk avrupa süper kupasını kazanan takım ajax oldu. daha sonra bu kupa uefa tarafından desteklenmeye başladı.
avrupa süper kupası fikri ilk olarak 1972 yılında hollandanın de telegraaf gazetesi muhabirlerinden olan anton witkamp tarafından ortaya atılmıştır. bu fikri yansıttığı zamanlar tam da hollanda kulüp futbolunun özellikle de ajax’ın altın yıllarını yaşadığı zamanlardı. witkamp’ın asıl amacı avrupa’nın en iyi futbol takımını belirleyecek yeni bir şeyler bulmaktı. witkamp’ın fikri o zamanki adlarıyla avrupa şampiyon kulüpler kupası ve avrupa kupa galipleri kupası şampiyonlarının karşılasması olarak hayata geçecekti ki uefa başkanının izin vermemesi yüzünden gerçekleşemedi. bunun nedeni de kupa galipleri kupasını o sezon kazanan glasgow rangers’ın taraftarlarının olumsuz hareketleri yüzünden avrupa kupalarından bir yıl boyunca men edilmesiydi.
uefa desteklememesine rağmen kupa maçı de telegraaf gazetesinin finansal desteğiyle iki maç üzerinden oynandı ve ilk avrupa süper kupasını kazanan takım ajax oldu. daha sonra bu kupa uefa tarafından desteklenmeye başladı.
8 nisan 1955’de kurulan; 1958’e kadar ticari fuarları olan madrid, londra, izmir gibi şehirlerin takımlarına açık bir futbol kupasıdır.
1960’ların ortasına kadar londra gibi birden fazla kulübü olan takımlar karma kadrolar gönderip şehrin adını taşıyan takımlarla katıldılar. (london xi) 1958’de bu kural kalkmasına rağmen 1971’e kadar bu isimle anıldı ve 1971 yılında uefa kupası adını aldı.
göztepe spor kulübü bu kupada yarı final oynamıştır.
1960’ların ortasına kadar londra gibi birden fazla kulübü olan takımlar karma kadrolar gönderip şehrin adını taşıyan takımlarla katıldılar. (london xi) 1958’de bu kural kalkmasına rağmen 1971’e kadar bu isimle anıldı ve 1971 yılında uefa kupası adını aldı.
göztepe spor kulübü bu kupada yarı final oynamıştır.
uefa tarafından organize edilen, avrupa’da şampiyonlar ligi’nden sonraki en önemli kulüpler futbol turnuvasıdır.
kupa 8 nisan 1955’de fuar şehirleri kupası adıyla kuruldu. gerçekten de 1958’e kadar ticari fuarları olan madrid, izmir gibi şehirlere açık bir kupaydı. hatta 1960’ların ortasına kadar londra gibi birden fazla kulübü olan takımlar karma kadrolar gönderip şehrin adını taşıyan takımlarla katıldılar. (london xi) 1958’de bu kural kalkmasına rağmen 1971’e kadar bu isimle anıldı ve 1971 yılında bugünkü adını aldı.
fuar şehirleri kupası’ndan gelen gelenekle bir şehirden sadece bir takım katılması kuralı 1975 yılında liverpool ile birlikte bu kupaya katılma hakkı olmasına rağmen başta kupaya alınmayan everton’un isteği ile kaldırılamadı.
1999 yılında kupa galipleri kupası ile birleştirildi ve ülkelerinde kupa alan takımlar da bu kupaya katılmaya başladı.
turnuva şu aşamalardan oluşmaktadır:
eleme turları: deplasmanlı iki maç. 1. öneleme, 2. öneleme, 1. tur
grup aşaması: beşer takımlı 8 grup oluşturuluyor. en iyi 3 takım üst tura yükseliyor.
final aşaması: final maçı hariç, deplasmanlı iki maç. 3. tur, 4. tur, çeyrek final, yarı final,
her ülkenin uefa ülke katsayı puanına karşılık gelen takım kontenjanı bellidir. buna göre kulüpler lokal kupa ve liglerinde aldıkları derecelere karşılık gelen ön eleme veya 1. turdan turnuvaya dahil olurlar.
1990’ların ortasından itibaren yaz döneminde oynanan intertoto kupası’ndan gelen takımlar da uefa kupası’na 2.öneleme den katılmaya hak kazanmaktadır. uefa kupasına geçiş yapan takım sayısı 2005 yılında alınan kararla 3’den 11’e çıkarılmıştır.
şampiyonlar ligi maçları sonunda grup üçüncüsü olan takımlar da uefa kupasına geçiş yaparlar ve son 32 takım arasına, 3. turdan katılmaya hak kazanırlar.
tüm bunlara ek olarak her sezon, avrupadan üç takıma, fair play ödülü olarak turnuvaya 1. turdan katılma kontenjanı ayrılmıştır.
son yıllarda kupa formatında yapılan genişlemeler sonucu katılan farklı ülkelerin çeşitliliği ile, katılan kulüp sayısıyla, oynanan maç sayısıyla, diğer turnuvaların da bu kupaya bağlanmasıyla, uefa kupası avrupanın en kapsamlı kulüpler futbol turnuvası haline getirilmiştir.
şampiyonlar ligi avrupanın dev bütçeli takımlarını karşı karşıya getiren, uğruna milyarlarca dolar harcanan endüstriyel futbolun zirvesiyse, uefa kupası da buna alternatif olarak uefa tarafından sunulan, futbola avrupa genelinde ilgi uyandırmayı amaçlayan, düşük bütçeli takımlara da yarışma imkanı veren, ülkelerin ve kulüplerin kendilerini diğer ülkelerde tanıtmasına yardımcı olan, yeni yıldız adayı oyuncuların uluslararası arenada kendilerini kanıtlama fırsatı buldukları, özellikle futbol açısından geride kalmış pek çok ülke takımı için katılmanın kazanmaktan daha önemli olduğu turnuvadır.
kupayı diğer gösterişli kupalardan ayıran, kulpsuz basit tasarımı, aslında her şeyi çok güzel anlatmaktadır. genel olarak çeyrek finalden itibaren yükselen futbol kalitesi ile üst düzey mücadeleler olmakta, seyir zevki ve heyecanı artmaktadır. uefa kupası finali her sene yaklaşık 150 ülke televizyonundan canlı olarak yayınlanmaktadır.
kupa 8 nisan 1955’de fuar şehirleri kupası adıyla kuruldu. gerçekten de 1958’e kadar ticari fuarları olan madrid, izmir gibi şehirlere açık bir kupaydı. hatta 1960’ların ortasına kadar londra gibi birden fazla kulübü olan takımlar karma kadrolar gönderip şehrin adını taşıyan takımlarla katıldılar. (london xi) 1958’de bu kural kalkmasına rağmen 1971’e kadar bu isimle anıldı ve 1971 yılında bugünkü adını aldı.
fuar şehirleri kupası’ndan gelen gelenekle bir şehirden sadece bir takım katılması kuralı 1975 yılında liverpool ile birlikte bu kupaya katılma hakkı olmasına rağmen başta kupaya alınmayan everton’un isteği ile kaldırılamadı.
1999 yılında kupa galipleri kupası ile birleştirildi ve ülkelerinde kupa alan takımlar da bu kupaya katılmaya başladı.
turnuva şu aşamalardan oluşmaktadır:
eleme turları: deplasmanlı iki maç. 1. öneleme, 2. öneleme, 1. tur
grup aşaması: beşer takımlı 8 grup oluşturuluyor. en iyi 3 takım üst tura yükseliyor.
final aşaması: final maçı hariç, deplasmanlı iki maç. 3. tur, 4. tur, çeyrek final, yarı final,
her ülkenin uefa ülke katsayı puanına karşılık gelen takım kontenjanı bellidir. buna göre kulüpler lokal kupa ve liglerinde aldıkları derecelere karşılık gelen ön eleme veya 1. turdan turnuvaya dahil olurlar.
1990’ların ortasından itibaren yaz döneminde oynanan intertoto kupası’ndan gelen takımlar da uefa kupası’na 2.öneleme den katılmaya hak kazanmaktadır. uefa kupasına geçiş yapan takım sayısı 2005 yılında alınan kararla 3’den 11’e çıkarılmıştır.
şampiyonlar ligi maçları sonunda grup üçüncüsü olan takımlar da uefa kupasına geçiş yaparlar ve son 32 takım arasına, 3. turdan katılmaya hak kazanırlar.
tüm bunlara ek olarak her sezon, avrupadan üç takıma, fair play ödülü olarak turnuvaya 1. turdan katılma kontenjanı ayrılmıştır.
son yıllarda kupa formatında yapılan genişlemeler sonucu katılan farklı ülkelerin çeşitliliği ile, katılan kulüp sayısıyla, oynanan maç sayısıyla, diğer turnuvaların da bu kupaya bağlanmasıyla, uefa kupası avrupanın en kapsamlı kulüpler futbol turnuvası haline getirilmiştir.
şampiyonlar ligi avrupanın dev bütçeli takımlarını karşı karşıya getiren, uğruna milyarlarca dolar harcanan endüstriyel futbolun zirvesiyse, uefa kupası da buna alternatif olarak uefa tarafından sunulan, futbola avrupa genelinde ilgi uyandırmayı amaçlayan, düşük bütçeli takımlara da yarışma imkanı veren, ülkelerin ve kulüplerin kendilerini diğer ülkelerde tanıtmasına yardımcı olan, yeni yıldız adayı oyuncuların uluslararası arenada kendilerini kanıtlama fırsatı buldukları, özellikle futbol açısından geride kalmış pek çok ülke takımı için katılmanın kazanmaktan daha önemli olduğu turnuvadır.
kupayı diğer gösterişli kupalardan ayıran, kulpsuz basit tasarımı, aslında her şeyi çok güzel anlatmaktadır. genel olarak çeyrek finalden itibaren yükselen futbol kalitesi ile üst düzey mücadeleler olmakta, seyir zevki ve heyecanı artmaktadır. uefa kupası finali her sene yaklaşık 150 ülke televizyonundan canlı olarak yayınlanmaktadır.
fransız teknik direktör ve orta saha oyuncusuydu, şu an da uefa’nın başkanıdır. futbol tarihinin en büyük futbolcularından biri olarak gösterilen platini, kendi döneminin en büyük futbolcusuydu ve olağanüstü gol atma kabiliyetlerine sahipti. avrupa’da yılın futbolcusu ödülünü ard arda 3 kez alan tek futbolcudur. iffhs tarafından 20’inci yüzyılın en iyi 7’inci futbolcusu seçildi. bir çok kişi tarafından döneminin en şık oyuncularından biri ve gelmiş geçmiş en büyük fransız futbolcusu olarak gösterilmektedir.
platini 1984 avrupa futbol şampiyonası’nı kazanan fransız milli takımı’nın bir parçasıydı, ve turnuvanın en iyi futbolcusu seçilmiş ve gol kralı olmuştu. 1978, 1982 ve 1986 dünya kupaları’na katıldı, ve ikisinde yarı finale ulaştı. platini, alain giresse, luis fernandez ve jean tigana fransızlar tarafından "carré magique" (büyülü kare) olarak gösterilmekteydi.
bir frikik ustasıydı; milli takımında ve juventus için bir çok ölü topu gole çevirdi. platini juventus’da 5 yıl oynadı.
platini 29 nisan 1985’de fransız onur nişanı’nı şövalye olarak aldı, ve 1988’de kumandan ilan edildi. fransız milli takımının 4 yıl boyunca teknik direktörlüğünü yaptı ve; 1998 dünya kupası’nın fransa’da başlıca organize edenler arasındaydı. şu an fifa’nın teknik ve gelişme komitesinin başında, uefa başkanı ve fransız futbol federasyonu’nun asbaşkanı olarak görev yapmaktadır.
platini için futbol bir üründen önce bir oyundur, bir işten önce gösteridir ve bir endüstriden önce spordur.
kulüp başarıları
1978 fransa kupası (as nancy-lorraine)
1981 fransa ligi şampiyonluğu (as saint-etienne)
1981 fransa kupa finalisti (as saint-etienne)
1982 fransa kupa finalisti (as saint-etienne)
1983 italya kupası şampiyonluğu (juventus)
1983 avrupa şampiyonluğu (juventus)
1983 serie a gol krallığı (16 gol)
1983 avrupa’da yılın futbolcusu ödülü
1984 serie a şampiyonluğu (juventus)
1984 uefa kupa galipleri kupası şampiyonluğu (juventus)
1984 avrupa süper kupası şampiyonluğu (juventus)
1984 serie a gol krallığı (20 gol)
1984 avrupa’da yılın futbolcusu ödülü
1985 avrupa şampiyonluğu (juventus)
1985 kıtalarası kupa (juventus)
1985 serie a gol krallığı (18 gol)
1985 avrupa’da yılın futbolcusu ödülü
1986 serie a şampiyonluğu (juventus)
milli takım başarıları
1982 dünya kupası: 4.
1984 avrupa şampiyonası: şampiyonluk
1985 konfederasyonlar kupası: şampiyonluk
1986 dünya kupası 3.
platini 1984 avrupa futbol şampiyonası’nı kazanan fransız milli takımı’nın bir parçasıydı, ve turnuvanın en iyi futbolcusu seçilmiş ve gol kralı olmuştu. 1978, 1982 ve 1986 dünya kupaları’na katıldı, ve ikisinde yarı finale ulaştı. platini, alain giresse, luis fernandez ve jean tigana fransızlar tarafından "carré magique" (büyülü kare) olarak gösterilmekteydi.
bir frikik ustasıydı; milli takımında ve juventus için bir çok ölü topu gole çevirdi. platini juventus’da 5 yıl oynadı.
platini 29 nisan 1985’de fransız onur nişanı’nı şövalye olarak aldı, ve 1988’de kumandan ilan edildi. fransız milli takımının 4 yıl boyunca teknik direktörlüğünü yaptı ve; 1998 dünya kupası’nın fransa’da başlıca organize edenler arasındaydı. şu an fifa’nın teknik ve gelişme komitesinin başında, uefa başkanı ve fransız futbol federasyonu’nun asbaşkanı olarak görev yapmaktadır.
platini için futbol bir üründen önce bir oyundur, bir işten önce gösteridir ve bir endüstriden önce spordur.
kulüp başarıları
1978 fransa kupası (as nancy-lorraine)
1981 fransa ligi şampiyonluğu (as saint-etienne)
1981 fransa kupa finalisti (as saint-etienne)
1982 fransa kupa finalisti (as saint-etienne)
1983 italya kupası şampiyonluğu (juventus)
1983 avrupa şampiyonluğu (juventus)
1983 serie a gol krallığı (16 gol)
1983 avrupa’da yılın futbolcusu ödülü
1984 serie a şampiyonluğu (juventus)
1984 uefa kupa galipleri kupası şampiyonluğu (juventus)
1984 avrupa süper kupası şampiyonluğu (juventus)
1984 serie a gol krallığı (20 gol)
1984 avrupa’da yılın futbolcusu ödülü
1985 avrupa şampiyonluğu (juventus)
1985 kıtalarası kupa (juventus)
1985 serie a gol krallığı (18 gol)
1985 avrupa’da yılın futbolcusu ödülü
1986 serie a şampiyonluğu (juventus)
milli takım başarıları
1982 dünya kupası: 4.
1984 avrupa şampiyonası: şampiyonluk
1985 konfederasyonlar kupası: şampiyonluk
1986 dünya kupası 3.
neden bekliyorsun?
bu sözlük, duygu ve düşüncelerini özgürce paylaştığın bir platform, hislerini tercüme eden özgür bilgi kaynağıdır.
katkıda bulunmak istemez misin?