yunan mitolojisinde yer alan tek sfenks, yıkım ve kötü şans temsil eden, benzersiz bir şeytandır. hesioda göre çimera ve ortrusun, diğer kişilere göre tayfon ve ekidnanın kızıdır (bunların hepsi ktonik figürlerdir). vazo resimlerinde ve bas kabartmalarında dik oturan sfenks, kadın kafası olan kanatlı bir aslana, veya pençeleri, tırnakları ve göğüsleri aslandan, kuyruğu yılandan ve kuş kanatlarından oluşan bir kadına benzer.
hera ya da ares sfenksi anavatanı etiyopyadan alıp (yunanlılar sfenksin kökenini hatırlıyorlardı) thebesin dışında oturmasını ve yoldan geçenlere tarihin en ünlü bulmacasını sormasını emreder. oda emri yerine getirerek gelip geçeni durdurarak onlara bilmeceyi soruyor, bu bilmeceyi çözemeyenleri boğarak öldürür veya oracıkta yerdi. sfenksin karşısına yunan mitolojisinde keskin zekası ve bilgeliği ile tanınan oidipus çıktı. canavar sfenks ona da aynı bilmeceyi sordu: "hangi varlık sabah dört ayak üstünde, öğlen iki ayak üstünde ve akşam üç ayak üstünde yürür?" oedipus bulmacayı çözmeyi başarır: "o yaratık insandır. çünkü insan bebekliğinde ellerini de ayak gibi kullanarak dört ayak üzerinde emekler, yetişkin halinde iki ayak üzerinde yürür ama yaşlandığında yürüyebilmek için bir de baston kullanır yani üç ayaklı olur." yenildiğini anlayan sfenks kendini yüksek bir kayalıktan atar ve ölür. hikâyenin farklı versiyonlarında kendini hırsla yiyip yuttuğu söylenir.
hera ya da ares sfenksi anavatanı etiyopyadan alıp (yunanlılar sfenksin kökenini hatırlıyorlardı) thebesin dışında oturmasını ve yoldan geçenlere tarihin en ünlü bulmacasını sormasını emreder. oda emri yerine getirerek gelip geçeni durdurarak onlara bilmeceyi soruyor, bu bilmeceyi çözemeyenleri boğarak öldürür veya oracıkta yerdi. sfenksin karşısına yunan mitolojisinde keskin zekası ve bilgeliği ile tanınan oidipus çıktı. canavar sfenks ona da aynı bilmeceyi sordu: "hangi varlık sabah dört ayak üstünde, öğlen iki ayak üstünde ve akşam üç ayak üstünde yürür?" oedipus bulmacayı çözmeyi başarır: "o yaratık insandır. çünkü insan bebekliğinde ellerini de ayak gibi kullanarak dört ayak üzerinde emekler, yetişkin halinde iki ayak üzerinde yürür ama yaşlandığında yürüyebilmek için bir de baston kullanır yani üç ayaklı olur." yenildiğini anlayan sfenks kendini yüksek bir kayalıktan atar ve ölür. hikâyenin farklı versiyonlarında kendini hırsla yiyip yuttuğu söylenir.
mısır sfenksi antik bir efsanevi yaratıktır. gövdesi uzanan bir aslan ve kafası genellikle bir firavunun kafasının şeklini alır. aslanlar güneş ile bağlantıları nedeniyle antik mısırlılar tarafından kutsal hayvan sayılırlardı.
en büyük ve en ünlü olanı, gize platosunda nil nehrinin batı kıyısında bulunan büyük gize sfenksidir. gize sfenksi doğuya bakar ve pençelerinin arasında bir tapınak yer alır. aslan gövdeli, insan başlı bu sfenksin uzunluğu 73 metre, yüksekliği 20metre yüzünün genişliği 5 metredir. bir adıda harmakis olan sfenks, doğan güneşi ve firavun için yeniden dirilişi temsil eder. yüzünün doğuya dönük oluşu, güneş tanrısı rayı her sabah doğar doğmaz görmesi içindir. yapıldığı zaman ön ayaklarının arasında kurban için br sunak olduğu kalıntılarda yapılan kazı çalışmalrında ortaya çıkartılmıştır. sfenksin yüzünün firavun kefrene ait olduğu sanılır ve yapılış tarihini dördüncü hanedanlık (mö 2723 - 2563) dönemine denk getirir. fakat bazı alternatif teoriler sfenksin eski hanedanlık döneminden önce (hatta bir teoriye göre tarihöncesi) yapıldığını iddia eder. diğer ünlü mısır sfenksleri arasında menfisin kaymaktaşı sfenksi ve karnak yakınlarında eskiden dokuz yüz adet olduğu sanılan koç kafalı sfenksler yer alır.
antik mısırlıların heykele ne ad verdikleri henüz bilinmiyor. büyük sfenkse arapça verilen isim, ebu el-hôl, "dehşetin babası" anlamına gelir. yunancada sphinx adı verilmiş olmasına rağmen heykelin kafası bir kadına değil erkeğe aittir.
en büyük ve en ünlü olanı, gize platosunda nil nehrinin batı kıyısında bulunan büyük gize sfenksidir. gize sfenksi doğuya bakar ve pençelerinin arasında bir tapınak yer alır. aslan gövdeli, insan başlı bu sfenksin uzunluğu 73 metre, yüksekliği 20metre yüzünün genişliği 5 metredir. bir adıda harmakis olan sfenks, doğan güneşi ve firavun için yeniden dirilişi temsil eder. yüzünün doğuya dönük oluşu, güneş tanrısı rayı her sabah doğar doğmaz görmesi içindir. yapıldığı zaman ön ayaklarının arasında kurban için br sunak olduğu kalıntılarda yapılan kazı çalışmalrında ortaya çıkartılmıştır. sfenksin yüzünün firavun kefrene ait olduğu sanılır ve yapılış tarihini dördüncü hanedanlık (mö 2723 - 2563) dönemine denk getirir. fakat bazı alternatif teoriler sfenksin eski hanedanlık döneminden önce (hatta bir teoriye göre tarihöncesi) yapıldığını iddia eder. diğer ünlü mısır sfenksleri arasında menfisin kaymaktaşı sfenksi ve karnak yakınlarında eskiden dokuz yüz adet olduğu sanılan koç kafalı sfenksler yer alır.
antik mısırlıların heykele ne ad verdikleri henüz bilinmiyor. büyük sfenkse arapça verilen isim, ebu el-hôl, "dehşetin babası" anlamına gelir. yunancada sphinx adı verilmiş olmasına rağmen heykelin kafası bir kadına değil erkeğe aittir.
yunan tanrıları, tanrıçaları ve kahramanları hakkındaki hikayelerden oluşan sözlü edebiyatla yaratılmış ve yaygınlaşmış bir mitolojidir. günümüzde bu mitoloji hakkındaki bilgilerimizi bu sözlü edebiyatın yazılı hallerinden alıyoruz. tarihciler, mitoloji hakkında daha ayrıntılı bilgi almak için de bazen zamanın sanatındaki ipuçlarını bile toplar.
genel olarak yunan mitolojisi yakın doğudaki diğer uygarlıkların mitolojilerinden fazlasıyla etkilenmiştir. kendisi de daha sonraki roma mitolojisini fazlasıyla etkilemiştir. yunan mitolojisindeki efsanelerde çoğu eski yunan tanrıları insan şeklindedir. sfenks gibi bazı istisnalar da zaten yakın doğu ya da anadolu kaynaklı karakterlerdir. yunan tanrılarının yaratılış hikayeleri olabilir ama onlar yaşlanmazlar. tanrılar nerdeyse tüm hastalıklara direnççlidir. ayrıca görünmez olabilir, uzak zamanları çok kısa zamanda seyahat edebilir, haberleri olup olmadan insanlarla konuşabilirler. her tanrının ayrı bir görünüşü, ilgi alanı, kişiliği ve uzmanlık alanı vardır. bu özellikler yöresel olarak da değişmektedir.
genel olarak yunan mitolojisi yakın doğudaki diğer uygarlıkların mitolojilerinden fazlasıyla etkilenmiştir. kendisi de daha sonraki roma mitolojisini fazlasıyla etkilemiştir. yunan mitolojisindeki efsanelerde çoğu eski yunan tanrıları insan şeklindedir. sfenks gibi bazı istisnalar da zaten yakın doğu ya da anadolu kaynaklı karakterlerdir. yunan tanrılarının yaratılış hikayeleri olabilir ama onlar yaşlanmazlar. tanrılar nerdeyse tüm hastalıklara direnççlidir. ayrıca görünmez olabilir, uzak zamanları çok kısa zamanda seyahat edebilir, haberleri olup olmadan insanlarla konuşabilirler. her tanrının ayrı bir görünüşü, ilgi alanı, kişiliği ve uzmanlık alanı vardır. bu özellikler yöresel olarak da değişmektedir.
sözcük olarak “mitlerin (tekrar tekrar) anlatılışı” gibi bir anlam barındırır. çağdaş kullanımda, mitoloji ya belirli bir din veya kültürdeki mitlerin bütününü tanımlar (örneğin: kelt mitolojisi)ya da mitlerin incelenmesi, yorumlanması, toplanması (belki yeniden oluşturulması) ve benzeri çalışmaları içeren bilgi, bilim dalını tanımlar. nitekim concise oxford english dictionary mitolojiyi şöyle tanımlamıştır:
“1) mitlerin, özellikle de belirli bir dinî veya kültürel geleneğe ait olanların, bir bütünü. 2) yaygın anlamda benimsenmiş fakat abartılmış veya kurgusal bir hikâyeler veya inançlar kümesi. 3) mitlerin incelenmesi (bilimi).”[1]
terimin belirtilen anlamları dolayısıyla, mecazi şekilde, belirli bir görüş, trend veya kavramı hayalî (veya efsanevî) olarak etiketlemek için de kullanıldığı olur. ayrıca günlük kullanımda mit sözcüğü gerçekte doğru olmayan bir hikâye veya anlatı için tercih edilir ve çoğunlukla bir yanlışlık, doğru olmayan unsur vurgusu barındırır. bununla birlikte bu tip bir mit kullanımı veya anlamı mitolojide kabul edilmez ve kullanılmaz.
mitoloji, zaman zaman türkçe’de söylenbilim veya söylencebilim olarak da adlandırılmıştır.
“1) mitlerin, özellikle de belirli bir dinî veya kültürel geleneğe ait olanların, bir bütünü. 2) yaygın anlamda benimsenmiş fakat abartılmış veya kurgusal bir hikâyeler veya inançlar kümesi. 3) mitlerin incelenmesi (bilimi).”[1]
terimin belirtilen anlamları dolayısıyla, mecazi şekilde, belirli bir görüş, trend veya kavramı hayalî (veya efsanevî) olarak etiketlemek için de kullanıldığı olur. ayrıca günlük kullanımda mit sözcüğü gerçekte doğru olmayan bir hikâye veya anlatı için tercih edilir ve çoğunlukla bir yanlışlık, doğru olmayan unsur vurgusu barındırır. bununla birlikte bu tip bir mit kullanımı veya anlamı mitolojide kabul edilmez ve kullanılmaz.
mitoloji, zaman zaman türkçe’de söylenbilim veya söylencebilim olarak da adlandırılmıştır.
(bkz: mitili)
genel itibari ile türkler tarafından araba ve kamyon arkasına yazılan yazılardan biridir.
ama bir türk daima daha fazlasını ister.
http://img128.imageshack.us/img128/1109/showletterxg0zn6.jpg
ama bir türk daima daha fazlasını ister.
http://img128.imageshack.us/img128/1109/showletterxg0zn6.jpg
(bkz: elizabeth)
yeni yaşında mutlu yıllar dilediğim bilgiç.
#626638
sözlüğü anlamak için sınırları zorluyorum ama ne yapiyim en fazla bu kadar.
sözlüğü anlamak için sınırları zorluyorum ama ne yapiyim en fazla bu kadar.
#627516
o kadar zekiyim ki valla olsa hemen yazıcam.
o kadar zekiyim ki valla olsa hemen yazıcam.
(bkz: jimnastik)
(bkz: bakir adam)
herhangi bir işi, kuruluşu gerçekleştirip düzenli sonuç alınmasını üstlenen kimse, organizatör.
(bkz: düzenleyici)
#626151
ya tüm entryleri okumak için gammaz oldum böyle hatunlar bulmak için.çok yakın lan kaldırcam bi hatun burdan.
ya tüm entryleri okumak için gammaz oldum böyle hatunlar bulmak için.çok yakın lan kaldırcam bi hatun burdan.
neden bekliyorsun?
bu sözlük, duygu ve düşüncelerini özgürce paylaştığın bir platform, hislerini tercüme eden özgür bilgi kaynağıdır.
katkıda bulunmak istemez misin?